«Αν φύγεις τώρα, θα την αφήσεις μόνη»: Όταν η φροντίδα της πεθεράς μου έγινε μόνιμη υποχρέωση
«Δηλαδή θα φύγεις; Τώρα που η μάνα μου δεν μπορεί ούτε να σηκωθεί μόνη της;» μου είπε ο άντρας μου στην κουζίνα, μπροστά στην κόρη μας.
Είχα την τσάντα μου στο χέρι. Δεν έφευγα για διακοπές. Γύριζα στο δικό μας σπίτι, μετά από τέσσερις μέρες που κοιμόμουν στον καναπέ της πεθεράς μου στο Περιστέρι.
«Δεν λέω να την αφήσουμε μόνη της», του είπα. «Λέω ότι δεν μπορώ να είμαι εγώ κάθε βράδυ εδώ.»
Η πεθερά μου είχε πέσει στο μπάνιο πριν από δυόμισι μήνες και έσπασε το ισχίο της. Έκανε χειρουργείο στο Αττικόν, μετά λίγες μέρες αποκατάσταση, και όταν πήρε εξιτήριο όλοι κοιταζόμασταν. Ο άντρας μου δουλεύει με βάρδιες σε αποθήκη στον Ασπρόπυργο. Η αδερφή του μένει Χαλκίδα, έχει δύο μικρά παιδιά και δουλεύει σε φούρνο. Ο κουνιάδος μου είναι οδηγός και λείπει όλη μέρα.
Εγώ δουλεύω από το σπίτι για ένα λογιστικό γραφείο, τέσσερις μέρες τη βδομάδα. Και επειδή έκανα το λάθος να πω από την αρχή «θα το κανονίσουμε, μην αγχώνεστε», κατέληξαν όλοι να εννοούν ότι θα το κάνω εγώ.
Στην αρχή δεν με πείραξε. Σκέφτηκα, άνθρωπος είναι, πονάει, φοβάται. Πήγαινα πρωί, της έφτιαχνα καφέ και φαγητό, της έδινα τα χάπια, περίμενα το φυσικοθεραπευτή, έκανα και τη δουλειά μου με το λάπτοπ από το τραπέζι της κουζίνας. Μετά μάζευα, έβαζα πλυντήριο, περνούσα από το σούπερ μάρκετ και γύριζα σπίτι για να δω την κόρη μας.
Μόνο που η κόρη μας είναι δεκαπέντε. Δεν είναι μωρό για να φωνάζει, αλλά το βλέπεις όταν σε χρειάζεται. Μου είπε μια μέρα: «Μαμά, θα έρθεις στην ενημέρωση στο σχολείο ή θα είσαι πάλι στη γιαγιά;» Και της απάντησα «θα δω». Ακόμα ντρέπομαι γι’ αυτή την απάντηση.
Το χειρότερο είναι πως δεν ήμουν ειλικρινής ούτε με τον άντρα μου. Του έλεγα ότι η δουλειά “βγαίνει”, ενώ είχα αρχίσει να δουλεύω βράδια για να προλάβω τις προθεσμίες. Είχα πάρει και δύο μέρες άδεια χωρίς να του το πω, γιατί ήξερα ότι θα μου έλεγε «κάνε λίγο υπομονή». Κι εγώ έκανα. Μέχρι που δεν είχα άλλη υπομονή.
Εκείνο το απόγευμα, η πεθερά μου μου ζήτησε να μείνω και το Σαββατοκύριακο, γιατί η αδερφή του άντρα μου τελικά δεν μπορούσε να έρθει. Της είπα όσο πιο ήρεμα μπορούσα:
«Δεν μπορώ άλλο συνεχόμενα. Θα έρθω αύριο το πρωί, θα κάνω ό,τι χρειάζεται, αλλά το βράδυ πρέπει να είμαι σπίτι μου.»
Με κοίταξε και βούρκωσε. «Εγώ βάρος έγινα, παιδί μου. Καλύτερα να με πάτε κάπου να μην σας ενοχλώ.»
Μου έσφιξε το στομάχι. Δεν ήθελα να την πληγώσω. Αλλά πριν προλάβω να πω κάτι, μπήκε ο άντρας μου, που είχε ακούσει τα μισά, και μου πέταξε εκείνο το «θα την αφήσεις μόνη».
Του είπα: «Δεν την αφήνω μόνη. Εσείς με αφήνετε μόνη σε αυτό.»
Τότε με πήρε η αδερφή του τηλέφωνο. «Μη το κάνετε θέμα τώρα. Όλοι έχουμε δυσκολίες. Εσύ τουλάχιστον δουλεύεις από το σπίτι.»
Αυτό το “τουλάχιστον” με τσάκισε. Σαν η δική μου δουλειά να μην είναι δουλειά. Σαν το σπίτι μου, η κόρη μου και η ξεκουραση μου να είναι κάτι που περισσεύει.
Μετά, όμως, έμαθα και κάτι που δεν ήξερα. Ο άντρας μου είχε πληρώσει μόνος του αρκετά εξοδα από το χειρουργείο και τα φάρμακα, γιατί η πεθερά μου δεν ήθελε να ζητήσει χρήματα από την κόρη της. Είχε τραβήξει και από μια μικρή αποταμίευση που είχαμε για να αλλάξουμε το παλιό μας αυτοκίνητο. Δεν μου το είχε πει γιατί φοβόταν ότι θα αντιδρούσα.
Αντέδρασα, φυσικά. Όχι μόνο για τα λεφτά. Γιατί ένιωσα ότι όλοι αποφάσιζαν πράγματα και μετά περίμεναν από μένα να καλύψω το κενό. Εκείνος φοβόταν να πει στη μητέρα του ότι χρειάζεται βοήθεια από όλους. Η αδερφή του φοβόταν πως αν ξεκινούσε να έρχεται, δεν θα τελείωνε ποτέ. Κι εγώ φοβόμουν τόσο πολύ να με πουν εγωίστρια, που έλεγα ναι σε όλα.
Τελικά καθίσαμε όλοι ένα απόγευμα στο σπίτι της. Με ένταση, όχι ήρεμα και πολιτισμένα όπως στις ταινίες. Η πεθερά μου έκλαιγε, η αδερφή του άντρα μου έλεγε ότι δεν αντέχει άλλες μετακινήσεις, κι εγώ σχεδόν φώναξα ότι δεν είμαι η μόνιμη λύση επειδή έχω λάπτοπ.
Βγάλαμε πρόγραμμα. Δύο βράδια ο άντρας μου, ένα η αδερφή του με διανυκτέρευση όταν μπορεί, και για τις υπόλοιπες ώρες βρήκαμε μια κυρία από τη γειτονιά, με πληρωμή που θα μοιραζόμαστε. Δεν είναι τέλειο. Κάθε εβδομάδα κάποιος γκρινιάζει ή αλλάζει κάτι τελευταία στιγμή.
Αλλά από τότε κοιμάμαι στο σπίτι μου περισσότερες νύχτες. Και ακόμα έχω ενωχές όταν η πεθερά μου λέει «μην κουράζεσαι για μένα». Ξέρω ότι δεν το λέει για να με χειριστεί. Φοβάται κι εκείνη. Απλώς έμαθα, κάπως αργά, ότι η φροντίδα δεν σημαίνει να εξαφανίζεσαι εσύ.
Εσείς πού πιστεύετε ότι τελειώνει η στήριξη προς την οικογένεια και από ποιο σημείο αρχίζει η εκμετάλλευση;