«Αν δεν έρθεις να με πλύνεις, θα με αφήσεις έτσι;» — Η στιγμή που κατάλαβα ότι είχα χάσει την ηρεμία μου στο ίδιο μου το σπίτι
«Αν δεν έρθεις σήμερα να με πλύνεις, θα με αφήσεις έτσι;» μου είπε η πεθερά μου στο τηλέφωνο, στις 8 παρά τέταρτο το πρωί.
Είχα ήδη φορέσει το παλτό μου για να πάω στο λογιστικό γραφείο στο Περιστέρι. Ο προϊστάμενος μου είχε πει από την προηγούμενη μέρα ότι δεν γινόταν να ξαναλείψω, γιατί είχαμε δηλώσεις και είχε μαζευτεί δουλειά.
«Θα έρθει ο γιος σου το απόγευμα», της είπα.
«Το απόγευμα; Και μέχρι τότε; Εγώ τι είμαι, μια σακούλα να με αφήνετε στην άκρη;»
Έκλεισα το τηλέφωνο και έμεινα στην είσοδο με τα κλειδιά στο χέρι. Δεν ήξερα αν θύμωνα περισσότερο μαζί της ή με εμενα.
Η ιστορία ξεκίνησε πριν από επτά μήνες. Η πεθερά μου έπεσε στο μπάνιο, έπαθε κάταγμα στον καρπό και για λίγο δεν μπορούσε να κάνει σχεδόν τίποτα μόνη της. Μένουμε στην ίδια πολυκατοικία, εκείνη στον πρώτο κι εμείς στο ισόγειο. Το σπίτι που νοικιάζουμε ήταν παλιά του πεθερού μου και μας το είχε αφήσει σε χαμηλό ενοίκιο όταν ζοριζόμασταν.
Όταν γύρισε από το νοσοκομείο, είπα στον άντρα μου: «Μέχρι να συνέλθει, θα την βοηθήσω». Το είπα και στην ίδια. «Ό,τι χρειαστείς, πάρε με». Το εννοούσα τότε.
Μόνο που το “ό,τι χρειαστείς” έγινε καφές στις 7 το πρωί, φάρμακα το μεσημέρι, σούπερ μάρκετ, λογαριασμοί, να τη συνοδεύσω στο Κέντρο Υγείας, να περάσω να δω αν έφαγε. Αν αργούσα μισή ώρα, μου έλεγε: «Καλά, δεν σκέφτηκες να πάρεις ένα τηλέφωνο;»
Ο άντρας μου φεύγει από τις έξι για δουλειά στην αποθήκη. Το βράδυ γυρνάει κουρασμένος και συνήθως λέει: «Κάνε λίγο υπομονή, μάνα είναι». Δεν το λέει κακοπροαίρετα. Ξέρω ότι κι εκείνος πιέζεται. Αλλά το “λίγο” κρατούσε μήνες.
Το χειρότερο είναι ότι δεν μιλούσα καθαρά. Έλεγα πως είχα δουλειά, ενώ μερικές φορές απλώς ήθελα να κάτσω στον καναπέ μου χωρίς να περιμένω το επόμενο τηλεφώνημα. Έλεγα ότι είχα πονοκέφαλο, αντί να πω ότι δεν αντέχω άλλο να είμαι διαθέσιμη κάθε ώρα. Φοβόμουν πως, αν έβαζα όριο, θα έβγαινα η αχάριστη νύφη που μένει σε “δικό τους” σπίτι.
Εκείνο το πρωί τελικά πήγα επάνω. Τη βρήκα καθισμένη στην κουζίνα, ντυμένη κανονικά. Είχε πλυθεί μόνη της όσο μπορούσε και απλώς ήθελε να της λούσω τα μαλλιά.
Της είπα πιο απότομα απ’ όσο ήθελα: «Δεν γίνεται να με παίρνεις σαν να είναι επείγον κάθε φορά. Κι εγώ έχω δουλειά, έχω ζωή».
Με κοίταξε και μου είπε: «Εγώ δεν σε έφερα με το ζόρι εδώ. Εσύ είπες πως θα βοηθάς. Τώρα σου πέφτω βάρος;»
Εκεί μου γύρισε το αίμα στο κεφάλι. «Δεν είπα ότι είσαι βάρος. Αλλά δεν είμαι η αποκλειστική σου φροντίστρια».
Άρχισε να κλαίει σιγά και είπε κάτι που δεν περίμενα: «Το βράδυ που έπεσα, έμεινα στο πάτωμα σχεδόν μία ώρα. Δεν φώναζα, γιατί ντρεπόμουν. Από τότε φοβάμαι να μείνω μόνη. Εσύ νομίζεις ότι σε ελέγχω. Εγώ φοβάμαι».
Δεν το ήξερα. Στον άντρα μου είχε πει μόνο ότι “γλίστρησε”. Εκείνος μου εξήγησε αργότερα πως είχε βρει τη μητέρα του τότε χτυπημένη και ταραγμένη, και από τότε της είχε τάξει ότι δεν θα την αφήσουμε μόνη.
Θύμωσα και μαζί του. «Και το “δεν θα την αφήσουμε μόνη” σημαίνει ότι θα την αναλάβω εγώ χωρίς να με ρωτήσεις;»
Μου είπε πως πίστευε ότι τα καταφέρναμε, γιατί εγώ δεν μιλούσα. Και είχε δίκιο σ’ αυτό. Εγω έδειχνα ότι προλαβαίνω, ενώ μέσα μου μετρούσα μέρες μέχρι να σκάσω.
Τελικά καθίσαμε και οι τρεις. Η πεθερά μου δέχτηκε να κάνει αίτηση στο “Βοήθεια στο Σπίτι” του δήμου, αν και είπε ότι δεν θέλει ξένους στο σπίτι. Ο άντρας μου ανέλαβε δυο συγκεκριμένα απογεύματα και τα ψώνια του Σαββάτου. Εγώ είπα ότι μπορώ να περνάω τρεις φορές την εβδομάδα, όχι κάθε μέρα και όχι όταν έχω δουλειά, εκτός αν υπάρχει πραγματική ανάγκη.
Δεν ενθουσιάστηκε κανείς. Η πεθερά μου ακόμα μου πετάει καμιά φορά το «παλιά οι οικογένειες ήταν αλλιώς». Κι εγώ ακόμα νιώθω τυψεις όταν δεν απαντάω αμέσως. Αλλά τουλάχιστον δεν τρέχω πια επάνω κάθε φορά με την καρδιά μου σφιγμένη.
Δεν θέλω να την εγκαταλείψω. Θέλω όμως να μπορώ να ζω χωρίς να απολογούμαι για κάθε ώρα που κρατάω για μένα. Εσείς τι πιστεύετε; Η προσωπική ηρεμία αξίζει περισσότερο από την παραδοσιακή οικογενειακή υποχρέωση ή πρέπει πάντα να κάνουμε πίσω για τους δικούς μας ανθρώπους;