Όταν σταμάτησα να ξυρίζω τα πόδια μου: Μια ιστορία για αποδοχή και μάχη με τα στερεότυπα στην Ελλάδα
«Βερόνικα, τι ντροπή είναι αυτή;» Η φωνή της μητέρας μου αντηχεί ακόμα στ’ αυτιά μου, γεμάτη απογοήτευση και θυμό. Καθόμουν στην κουζίνα, με το φως του απογεύματος να πέφτει πάνω στα γυμνά μου πόδια. Οι τρίχες φαίνονταν καθαρά, σκούρες και πυκνές, σαν να φώναζαν την αλήθεια μου σε όλο το σπίτι.
«Δεν καταλαβαίνω γιατί το κάνεις αυτό στον εαυτό σου. Τι θα πει ο κόσμος;» συνέχισε η μητέρα μου, ενώ ο πατέρας μου, ο κύριος Νίκος, απλώς αναστέναξε βαριά και βγήκε στο μπαλκόνι να καπνίσει.
Εκείνη τη στιγμή ένιωσα το στομάχι μου να σφίγγεται. Ήξερα πως αυτή η συζήτηση θα ερχόταν, αλλά δεν ήμουν έτοιμη για το βάρος της. Δεν ήταν μόνο οι τρίχες στα πόδια ή στις μασχάλες μου – ήταν όλα όσα σήμαιναν. Ήταν η άρνησή μου να συμμορφωθώ με κάτι που ποτέ δεν ένιωσα δικό μου.
«Μαμά, είμαι καλά έτσι. Δεν θέλω να ξαναξυρίσω τα πόδια μου. Είναι το σώμα μου», ψιθύρισα, αλλά η φωνή μου έτρεμε.
«Το σώμα σου; Το σώμα σου είναι και εικόνα της οικογένειας! Δεν μεγάλωσες έτσι! Σκέψου τη θεία Ελένη, τη γιαγιά σου… Όλες οι γυναίκες στην οικογένεια ήταν πάντα περιποιημένες!»
Σηκώθηκα απότομα. «Δεν είμαι η θεία Ελένη ούτε η γιαγιά. Είμαι εγώ!»
Η μητέρα μου με κοίταξε σαν να μην με αναγνώριζε πια. Τα μάτια της γέμισαν δάκρυα – όχι από λύπη για μένα, αλλά από ντροπή για την ίδια.
Τις επόμενες μέρες το σπίτι γέμισε σιωπές και μισόλογα. Ο πατέρας μου απέφευγε να με κοιτάζει στα μάτια. Η αδερφή μου, η Μαρία, με κοίταζε με απορία και λίγο φόβο – σαν να φοβόταν μήπως κολλήσει κι εκείνη την «τρέλα» μου.
Στη δουλειά τα πράγματα δεν ήταν καλύτερα. Δουλεύω σε ένα μικρό λογιστικό γραφείο στο Περιστέρι. Η Ελένη, η συνάδελφός μου, ψιθύρισε μια μέρα στη Χριστίνα: «Είδες τα πόδια της Βερόνικας; Σαν άντρας έγινε!» Έκανα πως δεν άκουσα, αλλά το πρόσωπό μου έκαιγε.
Το βράδυ, μόνη στο δωμάτιό μου, κοιτούσα τα πόδια μου. Τα χάιδευα απαλά, προσπαθώντας να νιώσω περήφανη. Θυμήθηκα τα καλοκαίρια στο χωριό της γιαγιάς, όταν ήμουν παιδί και έτρεχα ξυπόλυτη στα χωράφια χωρίς να με νοιάζει τίποτα. Πότε άρχισα να ντρέπομαι για το σώμα μου; Πότε έγινε η τρίχα εχθρός;
Ένα βράδυ, μετά από έναν ακόμα καβγά με τη μητέρα μου, βγήκα έξω να περπατήσω. Η Αθήνα μύριζε γιασεμί και καυσαέριο. Στο παγκάκι της πλατείας καθόταν μια κοπέλα με ροζ μαλλιά και τατουάζ στα χέρια. Φορούσε σορτσάκι και οι τρίχες στα πόδια της ήταν εμφανείς.
Την πλησίασα διστακτικά. «Συγγνώμη… μπορώ να κάτσω;»
Χαμογέλασε πλατιά. «Φυσικά! Είμαι η Σοφία.»
Αρχίσαμε να μιλάμε. Της είπα την ιστορία μου – για τη μητέρα μου, τη δουλειά, τα σχόλια. Εκείνη γέλασε πικρά.
«Καλωσήρθες στο κλαμπ των “περίεργων”. Ξέρεις πόσες φορές με έχουν κοιτάξει στραβά; Αλλά ξέρεις κάτι; Κάθε φορά που κάποιος με κρίνει, νιώθω πιο δυνατή.»
Γυρνώντας σπίτι εκείνο το βράδυ, ένιωθα λίγο πιο ανάλαφρη. Δεν ήμουν μόνη.
Οι μέρες περνούσαν και οι αντιδράσεις δεν κόπαζαν. Η μητέρα μου έλεγε στη θεία Ελένη στο τηλέφωνο: «Δεν ξέρω τι θα κάνουμε με τη Βερόνικα… Θα μείνουμε χωρίς γαμπρό στο τέλος!»
Η Μαρία μια μέρα ξέσπασε: «Γιατί μας κάνεις ρεζίλι; Θέλεις να σε δείχνουν όλοι με το δάχτυλο;»
«Θέλω απλώς να είμαι ο εαυτός μου», απάντησα ήρεμα – αν και μέσα μου ήθελα να ουρλιάξω.
Στο γραφείο, ο κύριος Παναγιώτης, ο προϊστάμενος, με κάλεσε στο γραφείο του.
«Βερόνικα… Ξέρεις ότι εδώ έχουμε μια εικόνα προς τα έξω. Μήπως να προσέξεις λίγο παραπάνω την εμφάνισή σου;»
Ένιωσα το αίμα να ανεβαίνει στο κεφάλι μου.
«Κύριε Παναγιώτη, κάνω καλά τη δουλειά μου;»
«Βεβαίως…»
«Τότε γιατί έχει σημασία αν ξυρίζω τα πόδια μου;»
Με κοίταξε αμήχανα. «Ξέρεις πώς είναι οι πελάτες…»
Έφυγα από το γραφείο του τρέμοντας από θυμό και ντροπή. Το ίδιο βράδυ έκλαψα μέχρι να με πάρει ο ύπνος.
Κάποια στιγμή άρχισα να γράφω τις σκέψεις μου σε ένα τετράδιο. Έγραφα για τον φόβο, την οργή, την ελπίδα ότι κάποτε θα μπορώ να κυκλοφορώ χωρίς να ντρέπομαι ή να απολογούμαι.
Ένα Σάββατο πρωί πήρα τη μεγάλη απόφαση: φόρεσα το αγαπημένο μου φόρεμα – κοντό, λουλουδάτο – και πήγα στη λαϊκή αγορά της γειτονιάς. Οι ματιές ήταν πολλές. Μια κυρία ψιθύρισε στη φίλη της: «Αυτά είναι τα νέα κορίτσια…» Ένας νεαρός γέλασε ειρωνικά.
Αλλά μια ηλικιωμένη γυναίκα με πλησίασε και χαμογέλασε ζεστά.
«Να είσαι πάντα ο εαυτός σου, κορίτσι μου», είπε απαλά.
Τα μάτια μου γέμισαν δάκρυα – αυτή τη φορά από συγκίνηση.
Σιγά σιγά άρχισα να βρίσκω συμμάχους: τη Σοφία από την πλατεία, μια συνάδελφο που τόλμησε να φορέσει φούστα χωρίς καλσόν τον χειμώνα, ακόμα και τη μικρή ανιψιά μου που ζωγράφισε μια γυναίκα με τρίχες στα πόδια και είπε «είναι όμορφη όπως είναι».
Η μητέρα μου δεν άλλαξε γνώμη – τουλάχιστον όχι ακόμα. Αλλά μια μέρα μπήκε στο δωμάτιό μου και άφησε ένα πιάτο με γλυκό του κουταλιού στο γραφείο μου.
«Μην αργήσεις για φαγητό», είπε μόνο.
Ήταν ένα μικρό βήμα συμφιλίωσης.
Σήμερα, κοιτάζομαι στον καθρέφτη και βλέπω μια γυναίκα που δεν φοβάται πια τόσο πολύ. Μια γυναίκα που ξέρει ότι η αποδοχή ξεκινάει από μέσα μας – κι ας χρειάζεται θάρρος κάθε μέρα για να την υπερασπιστείς απέναντι σε όλους.
Αναρωτιέμαι: Πόσοι από εμάς ζούμε φυλακισμένοι στα «πρέπει» των άλλων; Και τι θα γινόταν αν αποφασίζαμε όλοι μαζί να αγαπήσουμε τον εαυτό μας όπως πραγματικά είναι;