Η μάνα μου άνοιξε την πόρτα στον πρώην μου και έχασα τη γη κάτω από τα πόδια μου
«Μαμά, ο μπαμπάς είπε ότι εσύ δεν με αφήνεις να τον βλέπω γιατί είσαι κακιά».
Το είπε η κόρη μου, η μικρή μου η Δάφνη, με το μπουφάν ακόμα φορεμένο, στην πόρτα του σπιτιού. Και πίσω της στεκόταν η μάνα μου, η Ευγενία, με εκείνο το ύφος το ήσυχο που βγάζει όταν έχει ήδη κάνει τη ζημιά και περιμένει να μη μιλήσεις δυνατά.
Ένιωσα να μου κόβονται τα πόδια.
«Ποιος της το είπε αυτό;» ρώτησα, αν και ήξερα.
Η μάνα μου σήκωσε τους ώμους.
«Το παιδί έχει μάτια και βλέπει, Μαρίνα. Μη γίνεσαι υστερική πάλι».
Πάλι. Αυτή η λέξη με αποτελείωνε κάθε φορά.
Το διαζύγιο με τον Στέλιο είχε βγει πριν οχτώ μήνες. Άσχημα. Με φωνές, δικηγόρους, απλήρωτους λογαριασμούς, και εκείνον να ορκίζεται πως θα με “τελειώσει” γιατί τόλμησα να φύγω. Δεν έφυγα για μια χαζή παρεξήγηση. Έφυγα γιατί είχα κουραστεί να ζω με έναν άνθρωπο που μια ήταν γλύκας και την άλλη μου μιλούσε λες και ήμουν σκουπίδι. Που εξαφανιζόταν τρία βράδια και μετά γύριζε απαιτώντας να είναι όλα φυσιολογικά. Που χρωστούσε παντού και έλεγε πως για όλα φταίω εγώ.
Κι όμως, η μάνα μου τον λυπόταν.
«Ο Στέλιος είναι καλό παιδί, απλώς είναι νευρικός», έλεγε.
Καλό παιδί. Σαράντα ενός χρονών άντρας με μια κόρη στη μέση, αλλά για τη μάνα μου ήταν “καλό παιδί”. Εγώ ήμουν η δύσκολη. Η απότομη. Αυτή που χαλάει τα σπίτια.
Στην αρχή προσπάθησα να κρατήσω ισορροπίες. Να μη στερήσω τον πατέρα από τη Δάφνη, αλλά να μπουν κανόνες. Να έρχεται τις ώρες που είχαμε συμφωνήσει. Να μη χτυπάει κουδούνι όποτε θέλει. Να μη μιλάει άσχημα για μένα μπροστά στο παιδί.
Γελούσε.
«Εσύ θα μου πεις πότε θα βλέπω το παιδί μου;»
Και όταν δεν μπορούσε να περάσει από μένα, περνούσε από τη μάνα μου.
Η Ευγενία του άνοιγε την πόρτα, του έβαζε καφέ, του έδινε και τη Δάφνη να την πάει βόλτα χωρίς να με ρωτήσει. Το έμαθα τυχαία, όταν ένα απόγευμα πήγα να πάρω τη μικρή από το σπίτι της και η μάνα μου μου είπε ψυχρά:
«Βγήκε με τον πατέρα της. Μη κάνεις έτσι, αίμα της είναι».
«Χωρίς να με ενημερώσεις; Είσαι με τα καλά σου;»
«Εσύ είσαι που δεν είσαι καλά. Το παιδί θέλει και τον πατέρα του».
Ήθελα να ουρλιάξω. Αντί γι’ αυτό, έπιασα τον πάγκο της κουζίνας γιατί ζαλίστηκα. Η μικρή τότε ήταν στην πρώτη δημοτικού. Άρχισε να γυρίζει αλλιώτικη. Να με κοιτάζει καχύποπτα. Να ρωτάει γιατί “πήρα τα λεφτά του μπαμπά”, ενώ ο άνθρωπος χρωστούσε μέχρι και το ρεύμα που είχα αλλάξει στο όνομά μου για να μη μας το κόψουν.
Μια νύχτα, την άκουσα να κλαίει στο δωμάτιό της.
Πήγα κοντά της και κάθισα στο κρεβάτι.
«Τι έχεις, ζωή μου;»
Με κοίταξε και μου είπε ψιθυριστά:
«Αν αγαπούσες τον μπαμπά, δεν θα τον έδιωχνες».
Εκεί έσπασα. Όχι μπροστά της. Μόλις κοιμήθηκε. Στο μπάνιο, με κλειστή τη βρύση για να ακούω μόνο την ανάσα μου που κοβόταν.
Την επόμενη μέρα πήγα στη μάνα μου αποφασισμένη.
«Από εδώ και πέρα δεν θα δίνεις το παιδί στον Στέλιο χωρίς να το ξέρω. Και δεν θα μιλάς για μένα μπροστά της. Τελείωσε».
Με κοίταξε σαν να της μιλούσε ξένη.
«Θα μου απαγορεύσεις τι θα κάνω στο σπίτι μου;»
«Θα σου απαγορεύσω να διαλύεις το δικό μου σπίτι».
Σηκώθηκε όρθια απότομα.
«Να πας να κάνεις πρώτα οικογένεια και μετά να μου μιλάς. Εγώ κράτησα γάμο τριάντα χρόνια. Εσύ στους πρώτους δύσκολους μήνες το έβαλες στα πόδια».
Αυτό πόνεσε πιο πολύ κι από όσα μου είχε πει ο Στέλιος.
Γιατί ήξερα τι είχε ζήσει με τον πατέρα μου. Ήξερα τις σιωπές, τις προσβολές, τα πιάτα που δεν έσπαγαν αλλά έτρεμαν στα χέρια της. Και πάλι, προτίμησε να δικαιώσει εκείνον. Σαν να έπρεπε κι εγώ να μείνω, για να θεωρούμαι σωστή γυναίκα.
Το αποκορύφωμα ήρθε πριν δύο εβδομάδες. Σχόλασα νωρίς από το φαρμακείο και πήγα σπίτι της μάνας μου να πάρω τη Δάφνη. Άνοιξα την πόρτα με το κλειδί μου και τον είδα εκεί. Τον Στέλιο. Στο σαλόνι. Χωρίς να μου έχει πει κανείς τίποτα. Η κόρη μου στην αγκαλιά του. Η μάνα μου δίπλα να καθαρίζει φασολάκια σαν να ήταν Κυριακή και όλα τέλεια.
«Τι κάνεις εδώ;» είπα.
Ο Στέλιος ούτε σηκώθηκε.
«Βλέπω το παιδί μου. Θα ζητήσω και την άδειά σου;»
«Σήκω και φύγε από τώρα».
Η Δάφνη τρόμαξε. Άρχισε να κλαίει.
Και τότε η μάνα μου πετάχτηκε:
«Φτάνει, Μαρίνα! Μπροστά στο παιδί; Μόνο κακό της κάνεις!»
Γύρισα και την κοίταξα. Νομίζω πρώτη φορά την είδα όπως πραγματικά ήταν εκείνη τη στιγμή. Όχι σαν μάνα μου. Σαν άνθρωπο που με είχε προδώσει.
Πήρα τη μικρή αγκαλιά, όσο εκείνη φώναζε «θέλω και τον μπαμπά», και είπα με τρεμάμενη φωνή:
«Από αύριο δεν θα ξανακρατήσεις τη Δάφνη μόνη σου. Ούτε μία ώρα».
Η μάνα μου άσπρισε.
«Θα μου πάρεις το εγγόνι μου;»
«Όχι. Εσύ το έχασες μόνη σου».
Έφυγα και έκλαιγα μέχρι το σπίτι, αλλά δεν γύρισα πίσω. Το ίδιο βράδυ πήρα τη δικηγόρο μου. Ζήτησα να καταγράφονται όλα, να γίνουν σαφή τα όρια, να προστατευτεί η μικρή από αυτό το αρρωστημένο τράβηγμα. Από τότε η μάνα μου δεν μου μιλάει. Ο Στέλιος λέει σε όποιον βρει πως είμαι εκδικητική. Και η Δάφνη έχει θυμό. Μια με αγκαλιάζει, μια με σπρώχνει. Πονάει να βλέπεις το παιδί σου μπερδεμένο από ανθρώπους που έπρεπε να το προστατεύουν.
Κάποιες νύχτες νιώθω τύψεις. Μετά θυμάμαι πως το να βάζεις όρια δεν είναι κακία. Είναι επιβίωση. Ειδικά όταν κανείς δεν το κάνει για σένα.
Πείτε μου αλήθεια… πόσο αντέχει ένας άνθρωπος να τον υπονομεύουν πριν γίνει ο κακός της ιστορίας;
Κι όταν η ίδια σου η μάνα σε σπρώχνει στον γκρεμό, πώς ξαναμαθαίνεις να την αποκαλείς οικογένεια;