«Μην κάνεις σαν να είσαι μόνη σου» μου είπε η κουνιάδα μου, ενώ εγώ φρόντιζα τη πεθερά μου κάθε μέρα
«Μην κάνεις σαν να είσαι μόνη σου. Όλοι βοηθάμε τη μητέρα μας», μου είπε η κουνιάδα μου μέσα στο σαλόνι της πεθεράς μου, μπροστά στον άντρα μου και στα παιδιά της.
Την κοίταξα και για λίγα δευτερόλεπτα δεν έβγαινε φωνή. Είχα μόλις γυρίσει από το φαρμακείο, είχα αλλάξει τα σεντόνια γιατί η πεθερά μου δεν πρόλαβε να πάει στην τουαλέτα, και είχα αφήσει το δικό μου παιδί με πυρετό στη μητέρα μου για να μη μείνει εκείνη μόνη.
«Εσύ πότε ήρθες τελευταία φορά μόνη σου;» τη ρώτησα.
Ο άντρας μου πετάχτηκε αμέσως. «Μη το κάνεις τώρα θέμα. Ήρθαμε να φάμε όλοι μαζί, όχι να μαλώσουμε.»
Αυτό ήταν το χειρότερο. Δεν ήθελα να χαλάσω το τραπέζι, ούτε να φανώ η νύφη που παραπονιέται. Αλλά εδώ και οκτώ μήνες, από τότε που η πεθερά μου έπεσε στο μπάνιο και δεν μπορούσε πια να κυκλοφορεί άνετα, εγώ ήμουν αυτή που πήγαινε σχεδόν κάθε μέρα.
Στην αρχή το είχα προτείνει μόνη μου. «Είναι κοντά στο σπίτι μας, θα περνάω εγώ», είχα πει. Ο άντρας μου δουλεύει σε συνεργείο και γυρίζει αργά, η κουνιάδα μου μένει στην άλλη άκρη της Αθήνας και έχει δύο παιδιά. Μου φάνηκε ανθρώπινο. Η πεθερά μου άλλωστε με είχε βοηθήσει πολύ όταν το παιδί μας ήταν μικρό.
Μόνο που το “θα περνάω” έγινε ψώνια από το σούπερ μάρκετ, συνταγές από τον ΕΟΠΥΥ, ραντεβού στο Κέντρο Υγείας, φυσικοθεραπεία, λογαριασμοί, καθάρισμα, μαγείρεμα. Και τηλεφωνήματα στις επτά το πρωί: «Κορίτσι μου, μπορείς να έρθεις; Δεν βρίσκω τα χάπια μου.»
Δεν έλεγα όχι. Ούτε στον άντρα μου έλεγα πολλά. Όταν προσπαθούσα, απαντούσε: «Ξέρεις πώς είναι η μάνα μου, αγχώνεται εύκολα. Κάνε λίγη υπομονή.»
Έκανα. Αλλά άρχισα να θυμώνω με όλους, ακόμα και με την ίδια. Κι αυτό με έκανε να νιώθω απαίσια, γιατί είναι μεγάλη γυναίκα και φοβάται. Δεν διάλεξε να μην μπορεί να σταθεί καλά στα πόδια της.
Εκείνο το μεσημέρι η κουνιάδα μου είπε: «Εγώ στέλνω λεφτά κάθε μήνα. Και ο αδερφός μου πληρώνει τους λογαριασμούς. Δεν τα κάνεις όλα εσύ.»
Είχε δίκιο σε ένα μέρος. Εκείνη έστελνε 150 ευρώ όταν μπορούσε. Ο άντρας μου είχε αναλάβει το ρεύμα και το κοινόχρηστο. Εγώ όμως, από πείσμα μάλλον, δεν είχα πει ποτέ ότι πολλές φορές πλήρωνα από τη δική μου κάρτα τα ψώνια και τα φάρμακα μέχρι να μπουν τα χρήματα της σύνταξης. Δεν κράτησα αποδείξεις, δεν ζήτησα τίποτα. Ήθελα να φαίνομαι πως τα καταφέρνω.
«Δεν μιλάω για λεφτά», της είπα. «Μιλάω για το ότι δεν μπορώ άλλο να είμαι σε ετοιμότητα κάθε μέρα. Χτες άφησα το παιδί μας μόνο του με τον πατέρα του, που δεν ήξερε καν ότι είχε διαγώνισμα σήμερα, γιατί η μητέρα σου νόμιζε ότι έχασε το πορτοφόλι της. Το είχε βάλει στο συρτάρι.»
Η πεθερά μου άκουγε σιωπηλή από την πολυθρόνα. Μετά είπε χαμηλά: «Δεν σου ζήτησα να αφήνεις το παιδί σου για μένα.»
Αυτό με πόνεσε περισσότερο απ’ όλα. Όχι γιατί είχε άδικο. Είχε δίκιο. Πολλές φορές δεν μου ζητούσε καν να πάω, εγώ πήγαινα επειδή φοβόμουν τι θα γίνει αν δεν πάω. Και μετά θύμωνα που κανείς δεν αναγνώριζε αυτή τη θυσία που, σε ένα βαθμό, είχα αποφασίσει μόνη μου.
Ο άντρας μου είπε τότε: «Γιατί δεν μου είπες ότι έχεις φτάσει έτσι;»
Γέλασα νευρικά. «Σου το είπα. Απλώς κάθε φορά μου έλεγες να κάνω υπομονή.»
Δεν απάντησε. Η κουνιάδα μου μαλάκωσε λίγο και είπε ότι νόμιζε πως εγώ ήθελα να έχω τον έλεγχο, πως κάθε φορά που πρότεινε να κανονίσουμε κάτι, της έλεγα “άστο, το έκανα ήδη”. Και πάλι, είχε ένα δίκιο. Δεν της άφηνα χώρο, μετά όμως την κατηγορούσα μέσα μου που δεν βοηθούσε.
Τελικά δεν λύθηκαν μαγικά όλα. Συμφωνήσαμε να μπει μια γυναίκα για καθάρισμα δύο φορές την εβδομάδα, να κάνει η κουνιάδα μου τα ραντεβού και τις συνταγές μέσω gov.gr, και ο άντρας μου να πηγαίνει κάθε Τρίτη και Πέμπτη, ό,τι κι αν έχει στη δουλειά. Η πεθερά μου στην αρχή θύμωσε, είπε ότι την “ξεφορτωνόμαστε”. Μετά αποδέχτηκε, όχι χωρίς γκρίνια.
Εγώ ακόμα πηγαίνω. Απλώς δεν πάω κάθε φορά που χτυπάει το τηλέφωνο. Κι αυτό μου φαίνεται σκληρό, αν και είμαι πραγματικα κουραστικα.
Δεν ξέρω αν έκανα καλά που τα είπα έτσι, μπροστά σε όλους. Ίσως κράτησα πολύ καιρό σιωπή και όταν μίλησα, βγήκε άσχημα. Αλλά αν συνέχιζα να κάνω την δυνατή, φοβάμαι ότι θα άρχιζα να τους μισώ χωρίς να το θέλω.
Εσείς τι θα κάνατε; Κρατάς μια εύθραυστη οικογενειακή ηρεμία ή λες την άσχημη αλήθεια, ακόμα κι αν πληγώσει ανθρώπους που αγαπάς;